Vekjaraklukka
03. desember 2006 klukkan 00:07
Frá því að ég man eftir mér hef ég sofið mikið. Allt of mikið. Mér fannst og finnst enn gott að sofa en síðustu ár hefur of mikill svefn gert mig súran. Námsáætlunin á Bifröst ólíkt námsáætlun Kvennaskólans, sveigjanlegri námsáætlun Ljósmyndaskóla Sissu og götóttri námsáætlun Shanghai Háskóla, gerir ekki ráð fyrir miklum svefni hjá nemendum skólans en þrátt fyrir það fær fólk inngöngu í skólann þó það sofi mikið. Þetta leiðir af sér ákveðið vandamál hjá þeim sem ekki lesa námsáætlunina eða sjá þetta ekki fyrir. Smátt og smátt hættir maður að mæta í tíma og skila verkefnum. Þá fellur maður og verður súr.
Þegar þetta gerist er svefninn orðið vandamál og í dag er svefninn eitt af mínum stærstu vandamálum. Það er nefnilega ekkert grín að breyta svefnvenjum sínum á 24. aldursári, sérstaklega ef maður er andsetinn á morgnanna af einhverjum sem neitar að fara fram úr eða heyrir ekki í vekjaraklukkunni sem stillt var samviskusamlega kvöldið áður. Enginn tími, óklárað verkefni og skemmtileg dagskrá utan skóla sem þarf að fórna. Súrt verður súrara.
Heimspeki á borð við „það mikilvægasta sem þú átt er tíminn“ eða „tíminn er óendurnýtanleg auðlynd“ eru vissulega hvetjandi og gefa manni nýja sýn á lífið, ef til vill illa, heyrnarlausa, fávita andanum líka. Allavega hefur mér gengið aðeins betur að vakna. Eftir að ég gerðist súrari og varð fyrir áhrifum þessarra setninga hef ég lesið mig mikið til um svefn og reynt að vinna bug á þessu vandamáli mínu. Ég hef lesið greinar eftir háskólaprófessora, sálfræðinga, aðra ráðgjafa og fólk sem á við sama vandamál að stríða en enginn þeirra lumaði á einhverju sem ég vissi ekki fyrir eins og góðu mataræði (ekki kínverskur matur), hreyfingu o.fl. Einn sálfræðingurinn sagði að það eina sem væri í rauninni hægt að gera væri að „ákveða að vakna“. Ég hef oft ákveðið að vakana. Ég ákveð alltaf að vakna. Ég hef meira að segja oft ÁKVEÐIÐ að vakna.
Þar sem súrleiki er fyrirferðamikill og þungur farangur ákvað ég að taka hann ekki með mér í sætt land Kínverjans. Því setti ég mér það höfuðmarkmið að mæta í alla tíma og þar af leiðandi að vakna þrisvar sinnum í viku í skólann klukkan átt á morgnanna. Undirmarkmiðið var í kringum 7 tíma svefn hina tvo virku daga vikunnar. Þetta gekk ljómandi vel til að byrja með í nýju landi og góðu veðri og fyrsta tvo og hálfan mánuðinn var ég með 100% mætingu. Ég náði líka að sinna hinum markmiðum mínu eins og að skoða borgina, lesa bækur o.fl. og leið betur en mér hafði liðið í langan tíma. En með kólnandi veðri, styttri dögum og bókstafleg að kafna og ærast úr mengun fór ég að verða þreyttari og þreyttari með hverjum deginum sem leið. Illi, heyrnarlausi, fávita andinn, sem sennilega nærist á koltvísýringi, bílflauti og vondum mat, kom því yfir mig aftur. Rétt áður en Atli mætti skrópaði ég í mínum fyrsta tíma og eftir að sá Súrasti fór hef ég sofið óþægilega mikið.
Þreyttur á þessu rugli lagðist ég upp í rúm í gær og fór að hanna mína eigin vekjaraklukku í huganum. Kveikjan af þeirri hugsun er ef til vill What the Buddha Taught bókin mín á náttborðinu en samkvæmt kenningum Buddha tekur 21 dag að temja sér nýja venju. Þetta vissi ég fyrir löngu síðan og hef oft látið reyna á en aldrei gengið eftir þ.e. að sofa í 7 klst. í 21 dag streight. Klukkan mín var fallega útlítandi og fyrstu fítusarnir sem ég gaf henni var MP3 spilari og míkrafónn. Þannig gæti ég lesið inn skilaboð eins og: „Alli minn, ljúfurinn. Nú er kominn tími til að vakna. Þetta er dagur númer 9 af 21 (Fiðluspil)“. Ég er sannfærður um að ég myndi vakna við þetta. Ef ekki þá gæti ég alltaf fengið vini og kunninga til þess að lesa inn kveðjurnar til að flippa aðeins upp á þetta. Næsta fítus stal ég úr heimildaþætti um heyrnarlausa sem ég sá í Ríkissjónvarpinu fyrir nokkrum árum. Ég hafði lengi velt því fyrir mér hvernig heyrnarlausir færu að því að vakna og þegar ég sá þessa græju varð ég mjög hrifinn. Tengdur við vekjaraklukku aðalstjörnunnar í þættinum var titrari sem settur er undir koddann sem hrissti hann hresslega í gang. Mér hefur reyndar aldrei fundist gott að vakna upp við mikil læti eða hamagang þegar engin ást er í spilinu en ég sá þessa græju strax fyrir mér sem eins konar „back up“ ef að skilaboðin og fiðluspilið skiluðu ekki tilætluðum árangri. Sniðugt í prófum og fyrir flug og svona.
Þarna sofnaði ég. Þegar ég vaknaði í morgun mundi ég þó eftir þessari, að ég hélt kreatívu hugmynd minni og fór beint á netið. Ég er síðan búinn að eyða bróðurpart dagsins í að skoða vekjaraklukkur á netinu og ji minn eini. Eitt það fallegast sem kapitalisminn og markaðsfræðinn hefur gefið okkur eru vekjaraklukkur sem eru nánast sérsniðnar þörfum og vandamálum hvers og eins. Það er námsmannaklukkan Never Late sem býður ósamviskusömum nemendum og öðrum upp á að stilla klukkuna eftir stundatöflunni sinni. Einfalt og sniðugt og eitthvað sem mér datt ekki í hug. Svo er það er EZ Wake SunRise sem á er hnattlaga lampi sem nær fullum ljóma á hálftíma og á að svipa til sólarupprásarinnar. Peaceful Progression Wake Up Clock frá Hammacher Schlemmer er búinn svipuðum fítus og EZ Wake SunRise klukkann en hún hefur það fram yfir hina að hún er einnig búin ilmmeðferðarfítus (e. aromatherapy). Hægt er að velja um fjóra ilma eins og kaffiilm sem, vekjaravélin, úðar út um allt herbergið og þeir hjá Hammacher Schlemmer lofa að verði til þess að eigandinn fari frekar á fætur. Ásamt einfaldari MP3 vekjarklukkum, klukkum sem „reyna að fela sig“, klukkum sem splundrast í búta sem púsla þarf saman til þess að drepa á eða dreyfa eggjum sem safna þarf saman er líka í þróun vekjaraklukka sem með fylgir einskonar ennisband. Í ennisbandinu eru skynjarar sem fylgist með heilastarfssemi þess sem sefur og þegar heilastarfsemin er í ákjósanlegu ástandi hringir klukkan í kringum einhvern fyrirfram ákveðin tíma. Svipuð klukka er komin á markað en með henni fylgir armband sem ég hef engan áhuga á að vita hvernig virkar.
Eftir þessa rannsókn mína hef ég komist af því að ég er einfaldur maður. Ég er einfaldur maður sem hefur ákveðið að taka næsta skref í yfirbuga svefninn og bjarga heiminum með öllum þeim vökutíma sem býður mín. Í gegnum ævina hef ég átt margar vekjaraklukkur og ólíkt andliti sem maður þekkir vel en gleymir stundum gleymi ég aldrei hringingunni í þessum elskum. Frekjan er mér ofarlega í huga og þótt að hún og systur hennar hafi ekki skilað sínu er ekki þar með sagt að ég hafi misst trúnna á vekjaraklukkunni. Þvert á móti þá tel ég vekjaraklukku tuttugustu og fyrstu aldarinnar vera lykilinn að svefnvandamáli mínu. Í ár set ég því samasemmerki milli jólagjafar og vekjaraklukku. Með öðrum orðum þá vilj ég vekjaraklukkur í jólapakkana mína þar til ég finn þá einu réttu. Ég þarf ekki vekjaraklukku sem eldar beikon fyrir mig eða nemur heilabylgjur mínar og vekur mig í ákjósanlegu ástandi. Ég þarf einfalda vekjaraklukku eða kærustu sem getur lýst upp herbergið í skammdeginu, hvíslað að mér einhverju fallegu, sungið mig eða hrisst mig í gang. Ég vil vekjaraklukku sem virkar!
Þegar þetta gerist er svefninn orðið vandamál og í dag er svefninn eitt af mínum stærstu vandamálum. Það er nefnilega ekkert grín að breyta svefnvenjum sínum á 24. aldursári, sérstaklega ef maður er andsetinn á morgnanna af einhverjum sem neitar að fara fram úr eða heyrir ekki í vekjaraklukkunni sem stillt var samviskusamlega kvöldið áður. Enginn tími, óklárað verkefni og skemmtileg dagskrá utan skóla sem þarf að fórna. Súrt verður súrara.
Heimspeki á borð við „það mikilvægasta sem þú átt er tíminn“ eða „tíminn er óendurnýtanleg auðlynd“ eru vissulega hvetjandi og gefa manni nýja sýn á lífið, ef til vill illa, heyrnarlausa, fávita andanum líka. Allavega hefur mér gengið aðeins betur að vakna. Eftir að ég gerðist súrari og varð fyrir áhrifum þessarra setninga hef ég lesið mig mikið til um svefn og reynt að vinna bug á þessu vandamáli mínu. Ég hef lesið greinar eftir háskólaprófessora, sálfræðinga, aðra ráðgjafa og fólk sem á við sama vandamál að stríða en enginn þeirra lumaði á einhverju sem ég vissi ekki fyrir eins og góðu mataræði (ekki kínverskur matur), hreyfingu o.fl. Einn sálfræðingurinn sagði að það eina sem væri í rauninni hægt að gera væri að „ákveða að vakna“. Ég hef oft ákveðið að vakana. Ég ákveð alltaf að vakna. Ég hef meira að segja oft ÁKVEÐIÐ að vakna.
Þar sem súrleiki er fyrirferðamikill og þungur farangur ákvað ég að taka hann ekki með mér í sætt land Kínverjans. Því setti ég mér það höfuðmarkmið að mæta í alla tíma og þar af leiðandi að vakna þrisvar sinnum í viku í skólann klukkan átt á morgnanna. Undirmarkmiðið var í kringum 7 tíma svefn hina tvo virku daga vikunnar. Þetta gekk ljómandi vel til að byrja með í nýju landi og góðu veðri og fyrsta tvo og hálfan mánuðinn var ég með 100% mætingu. Ég náði líka að sinna hinum markmiðum mínu eins og að skoða borgina, lesa bækur o.fl. og leið betur en mér hafði liðið í langan tíma. En með kólnandi veðri, styttri dögum og bókstafleg að kafna og ærast úr mengun fór ég að verða þreyttari og þreyttari með hverjum deginum sem leið. Illi, heyrnarlausi, fávita andinn, sem sennilega nærist á koltvísýringi, bílflauti og vondum mat, kom því yfir mig aftur. Rétt áður en Atli mætti skrópaði ég í mínum fyrsta tíma og eftir að sá Súrasti fór hef ég sofið óþægilega mikið.
Þreyttur á þessu rugli lagðist ég upp í rúm í gær og fór að hanna mína eigin vekjaraklukku í huganum. Kveikjan af þeirri hugsun er ef til vill What the Buddha Taught bókin mín á náttborðinu en samkvæmt kenningum Buddha tekur 21 dag að temja sér nýja venju. Þetta vissi ég fyrir löngu síðan og hef oft látið reyna á en aldrei gengið eftir þ.e. að sofa í 7 klst. í 21 dag streight. Klukkan mín var fallega útlítandi og fyrstu fítusarnir sem ég gaf henni var MP3 spilari og míkrafónn. Þannig gæti ég lesið inn skilaboð eins og: „Alli minn, ljúfurinn. Nú er kominn tími til að vakna. Þetta er dagur númer 9 af 21 (Fiðluspil)“. Ég er sannfærður um að ég myndi vakna við þetta. Ef ekki þá gæti ég alltaf fengið vini og kunninga til þess að lesa inn kveðjurnar til að flippa aðeins upp á þetta. Næsta fítus stal ég úr heimildaþætti um heyrnarlausa sem ég sá í Ríkissjónvarpinu fyrir nokkrum árum. Ég hafði lengi velt því fyrir mér hvernig heyrnarlausir færu að því að vakna og þegar ég sá þessa græju varð ég mjög hrifinn. Tengdur við vekjaraklukku aðalstjörnunnar í þættinum var titrari sem settur er undir koddann sem hrissti hann hresslega í gang. Mér hefur reyndar aldrei fundist gott að vakna upp við mikil læti eða hamagang þegar engin ást er í spilinu en ég sá þessa græju strax fyrir mér sem eins konar „back up“ ef að skilaboðin og fiðluspilið skiluðu ekki tilætluðum árangri. Sniðugt í prófum og fyrir flug og svona.
Þarna sofnaði ég. Þegar ég vaknaði í morgun mundi ég þó eftir þessari, að ég hélt kreatívu hugmynd minni og fór beint á netið. Ég er síðan búinn að eyða bróðurpart dagsins í að skoða vekjaraklukkur á netinu og ji minn eini. Eitt það fallegast sem kapitalisminn og markaðsfræðinn hefur gefið okkur eru vekjaraklukkur sem eru nánast sérsniðnar þörfum og vandamálum hvers og eins. Það er námsmannaklukkan Never Late sem býður ósamviskusömum nemendum og öðrum upp á að stilla klukkuna eftir stundatöflunni sinni. Einfalt og sniðugt og eitthvað sem mér datt ekki í hug. Svo er það er EZ Wake SunRise sem á er hnattlaga lampi sem nær fullum ljóma á hálftíma og á að svipa til sólarupprásarinnar. Peaceful Progression Wake Up Clock frá Hammacher Schlemmer er búinn svipuðum fítus og EZ Wake SunRise klukkann en hún hefur það fram yfir hina að hún er einnig búin ilmmeðferðarfítus (e. aromatherapy). Hægt er að velja um fjóra ilma eins og kaffiilm sem, vekjaravélin, úðar út um allt herbergið og þeir hjá Hammacher Schlemmer lofa að verði til þess að eigandinn fari frekar á fætur. Ásamt einfaldari MP3 vekjarklukkum, klukkum sem „reyna að fela sig“, klukkum sem splundrast í búta sem púsla þarf saman til þess að drepa á eða dreyfa eggjum sem safna þarf saman er líka í þróun vekjaraklukka sem með fylgir einskonar ennisband. Í ennisbandinu eru skynjarar sem fylgist með heilastarfssemi þess sem sefur og þegar heilastarfsemin er í ákjósanlegu ástandi hringir klukkan í kringum einhvern fyrirfram ákveðin tíma. Svipuð klukka er komin á markað en með henni fylgir armband sem ég hef engan áhuga á að vita hvernig virkar.
Eftir þessa rannsókn mína hef ég komist af því að ég er einfaldur maður. Ég er einfaldur maður sem hefur ákveðið að taka næsta skref í yfirbuga svefninn og bjarga heiminum með öllum þeim vökutíma sem býður mín. Í gegnum ævina hef ég átt margar vekjaraklukkur og ólíkt andliti sem maður þekkir vel en gleymir stundum gleymi ég aldrei hringingunni í þessum elskum. Frekjan er mér ofarlega í huga og þótt að hún og systur hennar hafi ekki skilað sínu er ekki þar með sagt að ég hafi misst trúnna á vekjaraklukkunni. Þvert á móti þá tel ég vekjaraklukku tuttugustu og fyrstu aldarinnar vera lykilinn að svefnvandamáli mínu. Í ár set ég því samasemmerki milli jólagjafar og vekjaraklukku. Með öðrum orðum þá vilj ég vekjaraklukkur í jólapakkana mína þar til ég finn þá einu réttu. Ég þarf ekki vekjaraklukku sem eldar beikon fyrir mig eða nemur heilabylgjur mínar og vekur mig í ákjósanlegu ástandi. Ég þarf einfalda vekjaraklukku eða kærustu sem getur lýst upp herbergið í skammdeginu, hvíslað að mér einhverju fallegu, sungið mig eða hrisst mig í gang. Ég vil vekjaraklukku sem virkar!
Aðalsteinn Birgisson